statystyki

Spółka bez pieniędzy na proces będzie na łasce wspólników

autor: Patryk Słowik, Jakub Styczyński13.08.2019, 08:00; Aktualizacja: 13.08.2019, 10:45
Zdaniem fachowców możemy mieć także do czynienia z ograniczeniem prawa do sądu. To bowiem, zgodnie z konstytucją, przysługuje przecież nie tylko osobom fizycznym, lecz także prawnym. Jeśli więc przyjmie się model uniemożliwienia spółce w tarapatach finansowych uczestnictwa w procesie – z uwagi na brak zwolnienia z opłat sądowych – to tak, jakby jej odebrać rzeczywiste prawo do sądu.

Zdaniem fachowców możemy mieć także do czynienia z ograniczeniem prawa do sądu. To bowiem, zgodnie z konstytucją, przysługuje przecież nie tylko osobom fizycznym, lecz także prawnym. Jeśli więc przyjmie się model uniemożliwienia spółce w tarapatach finansowych uczestnictwa w procesie – z uwagi na brak zwolnienia z opłat sądowych – to tak, jakby jej odebrać rzeczywiste prawo do sądu.źródło: ShutterStock

Nie może być tak, że podmioty kapitałowe zwalniają się z opłat, gdy ich udziałowcy lub akcjonariusze dysponują dużą gotówką – uznało Ministerstwo Sprawiedliwości. Prawnicy uważają przepis zawarty w najnowszej nowelizacji ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych za kuriozalny

Wyobraźmy sobie spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością, która uczestniczy w szeregu procesów sądowych. Kasa spółki od dawna świeci pustkami, w efekcie jej pracownicy i kontrahenci czekają na wynagrodzenia miesiącami. Przedstawiciel spółki wnosi w sądzie o zwolnienie jej z kosztów sądowych. Podstawa? Artykuł 103 ustawy z 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (t.j. Dz.U. z 2019 r. poz. 785 ze zm.). Stanowi on, że sąd może przyznać zwolnienie od kosztów sądowych osobie prawnej lub jednostce organizacyjnej niebędącej osobą prawną, której ustawa przyznaje zdolność prawną, jeżeli wykazała, że nie ma dostatecznych środków na ich uiszczenie. Jeśli więc wspomniana spółka naprawdę ma poważne kłopoty finansowe, najprawdopodobniej zostanie zwolniona z kosztów.

Ale to się zmieni! Najnowsza duża nowelizacja kodeksu postępowania cywilnego (ustawa z 4 lipca 2019 r., opublikowana 6 sierpnia; patrz: ramka) zmienia również wspomniany art. 103 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych. Nowo dodany do niego ust. 2 stanowi, że „spółka handlowa powinna wykazać także, że jej wspólnicy albo akcjonariusze nie mają dostatecznych środków na zwiększenie majątku spółki lub udzielenie spółce pożyczki”. Te zmienione reguły wejdą w życie już 21 sierpnia 2019 r. Zdaniem prawników spowodują, że znacznie mniej podmiotów uzyska zwolnienie z kosztów. Za to znacznie więcej inwestorów powinno się „spowiadać” przed sądami ze swojego prywatnego majątku, w tym choćby takiego jak zupełnie niezwiązane ze spółką prywatne samochody czy odłożone na czarną godzinę pieniądze.

Mniej zwolnionych od kosztów

– Jest to zmiana dalece kontrowersyjna. W szczególności jest niewłaściwa w odniesieniu do spółek kapitałowych. Jej realnym celem jest to, by mniej spó łek mogło uzyskać zwolnienie z kosztów sądowych – uważa prof. Michał Romanowski, kierownik pracowni prawa rynku kapitałowego Wydziału Prawa i Administracji UW oraz partner w kancelarii Romanowski i Wspólnicy.

Zresztą nie ukrywało tego Ministerstwo Sprawiedliwości, które przygotowało projekt opublikowanej już ustawy. W uzasadnieniu do zmiany czytamy, że „o ile bowiem sama spółka handlowa rzeczywiście może nie mieć środków na uiszczenie kosztów sądowych, o tyle jej wspólnicy albo akcjonariusze mogą je mieć – i niejednokrotnie mają”. A „ponieważ po zainwestowaniu swych środków w spółkę czerpali z niej zyski, uzasadnione wydaje się wymaganie, by w przypadku procesu sądowego wsparli swoją spółkę w zakresie kosztów sądowych”.


Pozostało jeszcze 85% treści

Czytaj wszystkie artykuły na gazetaprawna.pl oraz w e-wydaniu DGP
Zapłać 97,90 zł Kup abonamentna miesiąc
Mam kod promocyjny
Materiał chroniony prawem autorskim - wszelkie prawa zastrzeżone. Dalsze rozpowszechnianie artykułu tylko za zgodą wydawcy INFOR Biznes. Kup licencję

Polecane

Reklama

Twój komentarz

Zanim dodasz komentarz - zapoznaj się z zasadami komentowania artykułów.

Widzisz naruszenie regulaminu? Zgłoś je!

Redakcja poleca

Polecane